Szlaki turystyczne - Szlaki rowerowe, piesze i narciarskie

Wokół Jeziora Selmęt Wielki – żółty 49km
Szlak rowerowy rozpoczyna się w centrum Ełku przy moście na ulicy Zamkowej. Następnie biegnie na południe w kierunku dzielnicy Szyba, ulicami Wojska Polskiego, Kilińskiego do Przemysłowej skąd następnie skręca w prawo do lasu w kierunku jeziora Selmęt Mały. Po przejechaniu kilkuset metrów, nad brzegiem jeziora widoczny jest ośrodek wypoczynkowy, za którym nasz szlak rozwidla się. Możemy w tym miejscu kontynuować jazdę wokół jeziora Selmęt Wielki w kierunku północnym, bądź południowym. Proponuję udać się w kierunku północnym. Trasa prowadzi przez pole sandrowe na którym dominuje sosna. Podmokłe obniżenia opanowała olszyna bagienna. Wkrótce docieramy do jeziora Selmęt Wielki (1273 ha, 22 m głębokości), największego na terenie powiatu ełckiego. Droga wkrótce oddala się od akwenu omijając wzniesienie, które w przeszłości było grodziskiem jaćwieskim i dochodzi do Szelig - najpopularniejszego letniego kąpieliska mieszkańców Ełku. W miejscowości oprócz dużej plaży rozlokowały się 3 ośrodki wypoczynkowe i hotel. Mijamy Szeligi i udajemy się do Legi. Droga prowadzi przez las będący domem wielu gatunków ptaków, na czele z rzadkim w Polsce, chronionym dzięciołem czarnym. W okolicach Legi wyjeżdżamy na otwartą przestrzeń. Na skraju lasu, po lewej stronie drogi mijamy 3 małe cmentarze o kilkusetletnim rodowodzie. Dojeżdżamy do małego zbiornika wodnego, opodal rzeki Legi. Warto chwilę zatrzymać się przy nim, aby uświadomić sobie, że także w tak małym akwenie toczy się życie. Znaleźć tu możemy np. żabę jeziorkową i jej kuzynkę żabę wodną, świat owadów reprezentują m.in.: nartnik powierzchniowiec, pluskolec pospolity, pływak żółtobrzeżek, szablak krwisty, topielnica i inne. W wodzie środowisko do życia znalazła pałka szerokolistna, knieć błotna, sit, a na brzegu wierzba oraz rzadki niecierpek himalajski. Opodal opisywanego oczka wodnego przepływa rzeka Lega, czyli górny odcinek rzeki Jegrzni, liczącej wraz ze środkowym odcinkiem Małkinią oraz dolnym, czyli właściwą Jegrznią - 111 km. W miejscowości Lega pozostał XIX wieczny zespół dworski z parkiem. W pobliżu wsi znajdują się pomniki przyrody: dąb o wysokości 28 m i obwodzie 5,5 m, a na jednym ze wspomnianych wcześniej cmentarzy rośnie klon pospolity o podobnych gabarytach. Opuszczamy miejscowość - od tego momentu przebieg trasy, w większości, będzie prowadził łąkami i polami. Przed skrzyżowaniem z drogą krajową nr 16, po prawej stronie, kolejne grodzisko jaćwieskie. Za skrzyżowaniem możemy przyjrzeć się towarzyszącemu rzece Ledze, przy jej ujściu do jeziora Selmęt Wielki, łęgowi jesionowo-olszowemu, w runie którego rosną m.in. kosaciec żółty, psianka słodkogórz, żywokost lekarski, czy też dziko rosnący chmiel zwyczajny. Ciekawy z punktu widzenia zmienności formacji roślinnych jest brzeg jeziora Selmęt Wielki od ujścia Legi do miejscowości Laski Wielkie. Idąc brzegiem jeziora w kierunku wspomnianej wsi mijamy: szuwar trzcinowy, zbiorowisko roślinne ze związku Bidention tripartiti w miejscach zalewowych, szuwar właściwy, zbiorowisko ruderalne bylin, zbiorowisko zaroślowe z jesionem, bzem czarnym, klonem zwyczajnym i na końcu dochodzimy do zbiorowiska ziołoroślowego. Obszar ten upodobało sobie wiele gatunków ptaków, spośród których należy wymienić: orła bielika, błotniaka stawowego, perkozka, żurawia, kormorana. Na odcinku Laski Wielkie - Makosieje droga ponownie biegnie wzdłuż jeziora Selmęt Wielki - po lewej stronie szlaku wielkopowierzchniowe uprawy rolne. W Makosiejach przekraczamy rzekę Małkiń, którą w okolicach mostu otaczają szuwary właściwe i udajemy się do Sypitek. Z lewej strony towarzyszą nam łąki, z prawej subkontynentalny bór świeży z brzozą, świerkiem, sosną oraz chronioną kruszyną pospolitą i tajężą jednostronną. Mijamy kolej wąskotorową i docieramy do Sypitek założonych w pod koniec XV w. We wsi funkcjonuje XIX-wieczny młyn. We wsi należy zapoznać się bliżej z historią kolejki wąskotorowej- jednej z największych atrakcji turystycznych powiatu. Wiele ciekawych informacji o niej znajdziemy w muzeum jej poświęconym. Następnie kierujemy się do Lasek Małych i Brodowa. Po drodze mijamy kolej wąskotorową i dojeżdżamy do Giż. Zachował się tu zespół dworsko- parkowym z przełomu XIX i XX w. Po drodze, przed Giżami mijamy wierzby białe ogławiane, w towarzystwie czarnej porzeczki, jarząba pospolitego i czeremchy. Z Giż udajemy się do Kozików przejeżdżając przez łąki z zespołu owsicowych rosną tu m.in.: chaber driakiewnik, chaber łąkowy, bylica pospolita, koniczyna łąkowa, wyka ptasia oraz wiele innych. W pobliżu Kozik na brzegu jeziora Selmęt Wielki, występuje ciekawostka przyrodnicza. Stanowi ją las olsowy wyrastający bezpośrednio z wód jeziora - woda wymyła glebę z górnych partii korzeni drzew. Las ten przypomina swoim wyglądem lasy namorzynowe charakterystyczne dla obszarów tropikalnych. Również sama  miejscowość, położona z dala od szlaków komunikacyjnych, zachowała swój charakter wsi mazurskiej z przełomu XIX i XX w. Dalszych kilka kilometrów szlaku przebiegać będzie pośród łąk i pól po lewej i jeziorem Selmęt Wielki po prawej stronie. Pośrodku tego etapu, w miejscowości Sordachy, warto na chwilę zatrzymać się, aby z jednego z najatrakcyjniejszych punktów widokowych nacieszyć wzrok pięknem jeziora. Z punktu widokowego ładnie prezentuje się jedyna wyspa na jeziorze. Następnym punktem na trasie będą Mrozy Wielkie - siedziba nadleśnictwa Ełk. W miejscowości tej znajduje się park, w skład którego m.in. wchodzi osiem 150- letnich dębów i klonów. Niektóre przekraczają 20 m wysokości. Ciekawostką jest dziewięć lip liczących ponad 100 lat, których pnie tworzą niejako jedną całość. Wyjeżdżając z Mrozów nad brzegiem jeziora mijamy kolejne grodzisko jaćwieskie, a następnie wjeżdżamy do lasu, gdzie nasz szlak zamyka pętlę wokół największego jeziora powiatu ełckiego. Od tego miejsca szlak do Ełku prowadzi znaną nam trasą, ale możemy przedłużyć wycieczkę wracając drugim wariantem Szlaku Tatarskiego.